pictures/kdn-eiwit-ico.png

 
samenstelling van je lijf

Eiwit

Eiwit is een bouwstof

Eiwit en water zijn bouwstoffen van ons lichaam.
Hier zie je dat ons lichaam voor 65 % uit water bestaat.
De hoeveelheid eiwit is (1) ___ %.
Bouwstoffen heb je vooral nodig om te groeien.
Vooral (2) kinderen / bejaarden zullen eiwit nodig hebben.
Om genoeg eiwit te eten moet je weten waar het veel in zit.
In de proef hieronder ga je dat onderzoeken.

PROEF: AANTONEN VAN EIWIT
Nodig: 1 rek met 6 buizen
2 bekers
1 flesjes met eiwit-aantoner 1 en 2
fles azijn
1 ei
Eiwitten kun je zichtbaar maken met eiwit-aantoner 1 en 2.
Normaal zijn deze aantoners lichtblauw.
Als er eiwit in het voedsel zit wordt de aantoner paars.
ei scheiden

ei scheiden
ei scheiden

Breek het ei voorzichtig op de rand van een beker.
Schenk alleen het eiwit in de ene beker.
Doe de dooier in de andere beker.
Op de tekening zie je hoe dit gaat.
We noemen dit ''een ei scheiden''.

Doe 2 cm eiwit in een buis.
Zet de buis in het rek.
Schud er verder niet meer mee.
eiwit aantonen
eiwit aantonen
Doe 10 druppels eiwit-aantoner 1 bij het eiwit.
Doe er daarna 10 druppels eiwit-aantoner 2 bij.
De kleur bij het eiwit (3) wordt paars / blijft lichtblauw.
In ei zit dus (4) wel / geen eiwit.
azijn toevoegen

Doe in een tweede buis opnieuw 2 centimeter eiwit.
Doe hier nu 2 centimeter azijn bij.
Schud de buis.
Wat gebeurt er met het eiwit? (5) ________________________________________.
Door het zuur gaat het eiwit stollen.
literpak melk
literpak melk

PROEF: EIWIT IN VOEDINGSMIDDELEN
Nodig: Als vorige proef +
1 maatbeker
melk
meel
aardappel

Eiwit in melk?

Doe 2 centimeter MELK in een buis.
Zet de buis in het rek en schud niet meer.
Doe er 10 druppels eiwit-aantoner 1 bij.
Doe er daarna 10 druppels eiwit-aantoner 2 bij.
De melk wordt (6) paars / lichtblauw.
In melk zit (7) wel / geen eiwit.
Als je melk te lang bewaard wordt ze zuur.
Hoe kun je dat zien? (8) ______________________________.
Doe bij de melk 2 cm azijn en schud de buis.
Wat gebeurt er met de melk? (9) ________________________________________.

Het stollen van het eiwit in melk noemen we schiften.
Het groene sap bovenop noemen we ''wei''
aardappel onderzoeken op eiwit

Eiwit in aardappel?

Onderzoek of AARDAPPEL eiwit bevat.
Maal een stukje aardappel in de bak fijn tot een papje.
Doe hier een klein beetje water bij.
Doe dit papje in een buis.
Doe er zonder schudden eerst aantoner 1 en dan 2 bij.
Aardappel wordt (10) paars / lichtblauw.
Aardappel bevat dus (11) wel / geen. eiwit.
meel onderzoeken op eiwit

Eiwit in meel?

Onderzoek of MEEL eiwit bevat.
Doe 1 centimeter meel in een buis.
Voeg 1 centimeter water toe en schud de buis even.
Voeg nu zonder verder schudden de eiwit-aantoners toe.
Meel wordt (12) paars / lichtblauw en bevat (13) veel / weinig. eiwit.

Eigen onderzoek naar eiwit

Kies nu zelf een voedingsmiddel uit, bijvoorbeeld jouw beleg.
Onderzoek of hier eiwit in zit.
Welk voedingsmiddel onderzoek je?
Dat wordt paars / lichtblauw en bevat dus wel / geen eiwit.
eiwitten in de voedingsschijf

Veel of weinig eiwit?

Zet de 10 voedingsmiddelen hieronder in de goede volgorde.
Zet voedingsmiddel met het meest eiwit (grootste %) boven.
BROOD 8 %
KAAS 23 %
SNIJ-WORST 18 %
BONEN 21 %
PINDA'S 27 %
SUIKER 0 %
AARDAPPEL 2 %
VIS 16 %
RUNDVLEES 20 %
EI 13 %
(14) _______________
(15) _______________
(16) _______________
(17) _______________
(18) _______________
(19) _______________
(20) _______________
(21) _______________
(22) _______________
(23) _______________

In vlees zit (24) veel / weinig eiwit.
Ook melk, kaas, vis en eieren bevatten veel eiwit.
Maar er zijn ook planten met veel eiwit.
Twee planten met veel eiwit zijn (25) _____________________.

Vragen

1.
Vul het schema in:
PAARS? EIWIT?
KIPPEN-EIWIT (26) ja / nee (27) wel / geen
MELK (28) ja / nee (29) wel / geen
AARDAPPEL (30) ja / nee (31) wel / geen
MEEL (32) ja / nee (33) wel / geen
2.
Eiwit is voor ons lichaam een (34) bouwstof / brandstof / vitamine
3.
Ons lichaam bestaat voor (35) ___ % uit eiwit.
4.
Twee soorten voedsel waar heel weinig eiwit in zit zijn (36) ________________________________________.
5.
Twee planten waar veel eiwit in zit zijn (37) _____________________.

Extra stof

6.
Waarom bevat een ei zoveel bouwstof? (38) ___________________________________________.
Toch is maar 13 % van een ei eiwit.
Een ei bestaat voor het grootste deel uit (39) vet / water / eiwit / zetmeel.